Μάθημα : Κοινωνική Αλλαγή και μετασοσιαλιστική Παγκόσμια Ανατολή

Η πτώση του λεγόμενου «υπαρκτού σοσιαλισμού» επέφερε κοσμογονικές αλλαγές στους κοινωνικούς, οικονομικούς, και πολιτισμικούς θεσμούς στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, μια περιοχή που όλο και συχνότερα αναφέρεται ως η Παγκόσμια Ανατολή. Η κατάρρευση των σοσιαλιστικών καθεστώτων συνοδεύτηκε από τη μετάβαση από την κεντρικά σχεδιασμένη οικονομία στην οικονομία της αγοράς. Η μετάβαση αυτή χαρακτηρίστηκε από διαφορετικές εντάσεις και χρονικότητες, ήτοι από τη «θεραπεία-σοκ» που εφαρμόστηκε σε μεγάλο μέρος της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και τη Ρωσία έως και τις «σταδιακές μεταρρυθμίσεις» που υιοθετήθηκαν από τις χώρες της Κεντρικής Ασίας. Ανεξάρτητα από τη μορφή τους, οι νεοφιλελεύθερες αυτές πολιτικές οδήγησαν σε ανεργία, διεύρυνση ανισοτήτων και φτωχοποίηση, καθώς και στην κατάρρευση των υποδομών, του κράτους πρόνοιας και του κοινωνικο-οικονομικού ιστού.

Κι όμως, παρά τις επίπονες μεταρρυθμίσεις, τριάντα χρόνια μετά, το σοσιαλιστικό παρελθόν συνεχίζει να διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό την καθημερινή ζωή στην Παγκόσμια Ανατολή. Το μάθημα θα εξοικειώσει τους φοιτητές με το οικονομικό μοντέλο της κεντρικά σχεδιασμένης οικονομίας και θα τους φέρει σε επαφή με εθνογραφικές μελέτες που εξετάζουν τις κοινωνικο-οικονομικές πτυχές της μετάβασης στην οικονομία της αγοράς, εστιάζοντας σε ζητήματα όπως οι παραγωγικές δομές, οι καταναλωτικές πρακτικές, η εργασία, η ιδιοκτησία, το κράτος πρόνοιας, η διαφθορά και οι άτυπες οικονομικές πρακτικές.