Παρουσίαση/Προβολή

(511216) -  Modestos Stavrakis, Panagiotis Koutsabasis, Panagiotis Kyriakoulakos.

Περιγραφή Μαθήματος

Στούντιο 7α - Σχεδίαση Διαδραστικών Συστημάτων

Διδάσκοντες: 

Μόδεστος Σταυράκης, Παναγιώτης Κουτσαμπάσης, Παναγιώτης Κυριακουλάκος

 

Ωρολόγιο πρόγραμμα μαθήματος 2026 - 2027

Τρίτη: 9:00 - 12:00

Πέμπτη: 9:00 - 12:00

 

Περιεχόμενο μαθήματος:

Ο κύριος στόχος του μαθήματος είναι η ολοκλήρωση και η εμβάθυνση σε γνώσεις και δεξιότητες που έχουν αποκτήσει οι φοιτητές από τα μαθήματα κορμού και της 1^ης κατεύθυνσης (Σχεδίαση Διαδραστικών Συστημάτων) στο πλαίσιο της ανάπτυξης ενός αυθεντικού έργου (project) που μπορεί να περιλαμβάνει και τη συμμετοχή εξωτερικών του τμήματος χρηστών και πελατών.

Οι φοιτητές/-τριες καλούνται να εργαστούν, σε συγκεκριμένες θεματικές (π.χ. πολιτιστική κληρονομιά, έξυπνο σπίτι, κ.α.) ή σχεδιαστικά προβλήματα (που δίνονται αρχικά με τη μορφή σχεδιαστικής σύνοψης - design brief). Κατά την πορεία του μαθήματος, οι φοιτητές/-τριες: 

>>> Ακολουθούν τη διαδικασία της Σχεδιαστικής Σκέψης (Design thinking process), που περιλαμβάνει στάδια όπως ενσυναίσθηση, ορισμός, ιδεαμός, πρωτοτυποποίηση, δοκιμή (empathize, define, ideate, prototype, test). Ένα πετυχημένο έργο πρέπει να ολοκληρώσει κάθε ένα από τα παραπάνω στάδια, που περιλαμβάνουν την ανάπτυξη λειτουργικού πρωτοτύπου και αξιολόγηση με χρήστες στο εργαστήριο ή το πεδίο.  

>>> Έρχονται σε επαφή με ένα αυθεντικό πλαίσιο (authentic context) που περιλαμβάνει απαιτήσεις από εμπλεκόμενους εκτός του ακαδημαϊκού περιβάλλοντος, διάφορους πραγματικούς περιορισμούς, ανάγκη να εμβαθύνουν σε μεθόδους ή τεχνολογίες, να συνεργαστούν σε ομάδες συμφοιτητών/-τριων τους με συμπληρωματικές δεξιότητες, να συνειδητοποιήσουν τι δεν γνωρίζουν και να ανακαλύψουν νέες γνώσεις και δεξιότητες στην πράξη.

 Οι διδάσκοντες/-ουσες του μαθήματος δεν κάνουν διαλέξεις, παρά μόνο συμπληρωματικά και επιγραμματικά, αλλά παρέχουν συμβουλευτική και ανάδραση, και συντονίζουν τις εκπαιδευτικές και σχεδιαστικές δραστηριότητες. Επίσης, στο πλαίσιο του μαθήματος γίνονται διαλάξεις από εξωτερικούς ομιλητές καθώς και επισκέψεις σε φορείς με τους οποίους μπορεί να γίνει συνεργασία.

Σημαντικά στοιχεία του μαθήματος περιλαμβάνουν:

- Δημιουργική χρήση μεθόδων και εργαλείων για την εμπειρική έρευνα, σχεδίαση και αξιολόγηση που έχουν διδαχθεί οι φοιτητές σε υποχρεωτικά μαθήματα όπως

>>> Διαδραστική Σχεδίαση,

>>> Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή

>>> Ανάλυση και Σχεδίαση Πληροφοριακών Συστημάτων

>>> Γνωστική Επιστήμη, κ.α.

- Εφαρμογή επιμέρους μεθόδων και διαδραστικών τεχνολογιών που έχουν διδαχθεί οι φοιτητές στα υποχρεωτικά μαθήματα κατεύθυνσης:

>>> Ειδικά Θέματα Αλληλεπίδρασης Ανθρώπου-Η/Υ

>>> Σχεδίαση και Προγραμματισμός για τον Παγκόσμιο Ιστό

>>> Σχεδίαση και Προγραμματισμός Εφαρμογών για Φορητές Συσκευές

>>> Εικονική Πραγματικότητα.

>>> Ψηφιακά Παιχνίδια και Παιγνιώδης Μάθηση

>>> Πρωτοτυποποίηση Διαδραστικών Συστημάτων. 

>>> Ψηφιακές Μορφές Αφήγησης

Αν και δεν υπάρχει τυπική υποχρέωση επιτυχούς παρακολούθησης των παραπάνω μαθημάτων, είναι αυτονόητο πως οι φοιτητές/-τριες που επιλέγουν το Στούντιο 7Α θα πρέπει να έχουν επιτύχει σε όσο το δυνατόν περισσότερα από τα παραπάνω μαθήματα, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να φέρουν σε πέρας το σχεδιαστικό έργο. 

Επιπλέον, μετά το τέλος του μαθήματος, οι καλύτερες εργασίες μπορούν να προετοιμαστούν για παρουσίαση σε συνέδρια ή διαγωνισμούς. Προηγούμενες δημοσιεύσεις σε συνέδρια ως αποτέλεσμα εργασιών του μαθήματος είναι (ενδεικτικά): 

>>> Anagnostakis, G., Antoniou, M., Kardamitsi, E., Sachinidis, T., Koutsabasis, P., Stavrakis, M., ... & Zissis, D. (2016, September). Accessible museum collections for the visually impaired: combining tactile exploration, audio descriptions and mobile gestures. In Proceedings of the 18th International Conference on Human-Computer Interaction with Mobile Devices and Services Adjunct (pp. 1021-1025).

>>> Georgiadi, N., Kokkoli-Papadopoulou, E., Kordatos, G., Partheniadis, K., Sparakis, M., Koutsabasis, P., ... & Stavrakis, M. (2016, September). A pervasive role-playing game for introducing elementary school students to archaeology. In Proceedings of the 18th International Conference on Human-Computer Interaction with Mobile Devices and Services Adjunct (pp. 1016-1020).

 >>> Gkiti, C., Varia, E., Zikoudi, C., Kirmanidou, A., Kyriakati, I., Vosinakis, S., ... & Koutsabasis, P. (2018, October). i-Wall: A low-cost interactive wall for enhancing visitor experience and promoting industrial heritage in museums. In Euro-Mediterranean Conference (pp. 90-100). Cham: Springer International Publishing.

>>> Dimitropoulos, A., Dimitropoulos, K., Kyriakou, A., Malevitis, M., Syrris, S., Vaka, S., ... & Stavrakis, M. (2018, May). The loom: interactive weaving through a tangible installation with digital feedback. In Digital Cultural Heritage: Final Conference of the Marie Skłodowska-Curie Initial Training Network for Digital Cultural Heritage, ITN-DCH 2017, Olimje, Slovenia, May 23–25, 2017, Revised Selected Papers (pp. 199-210). Cham: Springer International Publishing.

>>> Ioakeim, N., Printezis, P., Skarimpas, C., Koutsabasis, P., Vosinakis, S., & Stavrakis, M. (2020, November). Kirini: an interactive projection-mapping installation for storytelling about Mediterranean beekeeping heritage. In Euro-Mediterranean Conference (pp. 190-201). Cham: Springer International Publishing.

>>> Gaitanou, M., Charissi, E., Margari, I., Papamakarios, M., Vosinakis, S., Koutsabasis, P., ... & Stavrakis, M. (2018, October). Design of an interactive experience journey in a renovated industrial heritage site. In Euro-Mediterranean Conference (pp. 150-161). Cham: Springer International Publishing.

 

Επιδιωκόμενα μαθησιακά αποτελέσματα:

- Εφαρμογή σχεδιαστικών μεθόδων σε ένα αυθεντικό πλαίσιο.

- Πρωτοτυποποίηση εφαρμογών με διαδραστικές τεχνολογίες αιχμής

- Αξιολόγηση πρωτοτύπων με επίκεντρο τον χρήστη.

 

Προαπαιτούμενα:

Οι φοιτητές θα πρέπει να έχουν παρακολουθήσει με επιτυχία τα παραπάνω υποχρεωτικά μαθήματα και όσα περισσότερα από τα μαθήματα της 1^ης κατεύθυνσης.

 

Παρουσία/απουσίες:

Στο μάθημα κρατούνται απουσίες. Κάθε φοιτητής μπορεί να λείψει μέχρι 3 εβδομάδες συνολικά. Αν λείψει περισσότερες μέρες θα εξεταστεί το ενδεχόμενο μείωσης της ατομικής του βαθμολογίας (από τη συνολική της ομάδας).

 

Συνιστώμενη βιβλιογραφία προς μελέτη:

>>> Hornbæk, K., Kristensson, P. O., & Oulasvirta, A. (2025). Introduction to Human-Computer Interaction. Oxford University Press.

>>> Schell, J. (2024) Η Τέχνη του Σχεδιασμού Παιχνιδιών. 3^η Αμερικάνικη Έκδοση. Μετάφραση: Ν. Χειμαριός. Επιστημονική επιμέλεια Ελληνικής Έκδοσης: Σπ. Βοσινάκης. Εκδόσεις Κλειδάριθμος.

>>> Albert, W., & Tullis, T. (2013). Measuring the user experience: collecting, analyzing, and presenting usability metrics. Newnes.

>>> Cooper, A., Reimann, R., & Cronin, D. (2007). About face 3: the essentials of interaction design. John Wiley & Sons.

>>> Goodman, E. Kuniavsky, M. Moed, A. (2012). Observing the user experience: a practitioner's guide to user research. Morgan kaufmann.

>>> Hanington, B., & Martin, B. (2012). Universal methods of design: 100 ways to research complex problems, develop innovative ideas, and design effective solutions. Rockport Publishers.

>>> Preece, J., Sharp, H., & Rogers, Y. (2015). Interaction Design-beyond human-computer interaction. John Wiley & Sons.

 

Εγχειρίδια του μαθήματος:

>>> Κουτσαμπάσης Π. (2026) Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή και Σχεδιαστική Σκέψη. Κλειδάριθμος, Αθήνα. 

>>> Κουτσαμπάσης Π. (2015) Αξιολόγηση Διαδραστικών συστημάτων με Επίκεντρο τον Χρήστη: Ευχρηστία, Προσβασιμότητα, Εμπειρία του Χρήστη, Συνεργατική Εργασία. Ελληνικά Ακαδημαϊκά Ηλεκτρονικά Συγγράμματα και Βοηθήματα.

>>> Βοσινάκης Σπύρος (2015) Εικονικοί Κόσμοι: Σύγχρονες Προσεγγίσεις, Εφαρμογές και Ανάπτυξη σε Περιβάλλον OpenSimulator. Ελληνικά Ακαδημαϊκά Ηλεκτρονικά Συγγράμματα και Βοηθήματα.

>>> Κουτσαμπάσης Π. (2011) Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή: Αρχές, Μέθοδοι και Παραδείγματα. Κλειδάριθμος, Αθήνα.

 

Διδακτικές και μαθησιακές μέθοδοι:

Η διδακτική προσέγγιση που ακολουθείται είναι η Μάθηση Βασισμένη στο Πρόβλημα (Problem-Based Learning) η οποία διέπεται από τις παρακάτω αρχές:

- Το πρόβλημα (έργο) είναι αυθεντικό, δηλαδή σχετίζεται με την μελλοντική επαγγελματική τους πρακτική και μπορεί να αφορά συνεργασία με πελάτες και χρήστες εκτός του πανεπιστημίου.

- Το πρόβλημα (έργο) είναι ασαφώς ορισμένο: δεν έχει βέλτιστη λύση (επιδέχεται πολλαπλών λύσεων), αφορά πλήθος εμπλεκόμενων-ενδιαφερόμενων που δεν συμφωνούν στον ορισμό του, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με στρατηγικές «δοκιμή και λάθος» ή «σπάσιμο σε υποπροβλήματα», κ.α.

- Οι φοιτητές εργάζονται σε ομάδες ώστε να συνδυάζονται και να αλληλοσυμπληρώνονται οι ατομικές δεξιότητες και γνώσεις.

- Οι φοιτητές πρέπει να ανακαλύψουν τα σημεία που δεν γνωρίζουν και να μελετήσουν ώστε να τα μάθουν μόνοι τους (self-directed learning).

- Ο ρόλος των διδασκόντων είναι υποστηρικτικός. Οι διδάσκοντες δεν δίνουν λύσεις στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ομάδες, αλλά κατευθύνσεις, οδηγίες και σχόλια.

 

Παραδοτέα:

Οι φοιτητές παραδίδουν:

- Βίντεο ‘promo’ του έργου. Δείτε ενδεικτικά βίντεο από προηγούμενες εργασίας στο κανάλι του εργαστηρίου ISD lab (Youtube).

- Αναφορά (5000 λέξεις) στο στιλ ACM SIGCHI. Δείτε εδώ έναν σύντομο οδηγό για τη συγγραφή της αναφοράς σας.

- Αφίσα (poster) παρουσίασης του έργου.

- Τεχνολογικό πρωτότυπο

- Τελική παρουσίαση (PPT)

- Συνοπτικό άρθρο στο wiki του μαθήματος.

 

Αξιολόγηση/εξετάσεις: 

Η εξέταση του μαθήματος γίνεται στην εξεταστική περίοδο, όπου οι φοιτητές παρουσιάζουν τις εργασίες τους και παραδίδουν τα παραδοτέα. 

 

Γλώσσα διδασκαλίας:

Ελληνικά

 

Τρόπος παράδοσης μαθήματος (με φυσική παρουσία, εξ αποστάσεως):

Με φυσική παρουσία. Το μάθημα είναι εργαστηριακό και τηρείται παρουσιολόγιο.

 

Wiki [Εργασίες Φοιτητών]

https://eclass.aegean.gr/courses/511287/

Ημερομηνία δημιουργίας

Δευτέρα 29 Σεπτεμβρίου 2014